Yanaka Ginza, a neighbourhood in north-east Tokyo, is seeing a tourism boom fuelled by its historical association with cats, Japan’s most popular pet. Photograph: Thomas Peter/Reuters

—————————————————————————————————————————————-

බළලුන්ගේ විශේෂාංග බොහෝ නවකතා කවරවලින් කැපී පෙනේ.ඔවුන්ට ඔවුන්ගේ අද්භූතභාවය සහ ජනප්‍රියත්වය සඳහා කැප වූ නිල වශයෙන් නම් කරන ලද දිනයක් ඇති අතර, දශකයක් තිස්සේ සුරතල් සතුන් ලෙස බල්ලන් අභිබවා ගොස් ඇත.

ජපන් සමාජයේ සෑම අස්සක් මුල්ලක් නෑරම බළලුන්ගේ බලපෑම පැහැදිලිව දක්නට ලැබෙන අතර, මෑත කාලීන වාර්තාවකින් ඔවුන් මෙම වසරේ ජපන් ආර්ථිකයට අපේක්ෂිත යෙන් 3tn (ඩොලර් බිලියන 18.8) ක වටිනාකමක් ජනනය කිරීම සම්බන්ධයෙන් ගෞරවයට පාත්‍ර වේ – එය “catnomics” ලෙස නම් කරන ලද සංසිද්ධියකි.

ටෝකියෝවේ එක් රෙට්රෝ අසල්වැසි ප්‍රදේශයක පාදවල බලය විශේෂයෙන් පැහැදිලි වේ, එහිදී මෑත දහවල් උතුරු  අමෙරිකානු, ඕස්ට්‍රේලියානු සහ යුරෝපීය අමුත්තන් අගනුවර ස්වයං-ප්‍රකාශිත “බළල් නගරය” වටා රොක් වූහ. ඊසානදිග ටෝකියෝවේ අසල්වැසි ප්‍රදේශයක් වන යනාකා ගින්සා, ජපානයේ වඩාත්ම ජනප්‍රිය සුරතල් සතා වන බළලුන් සමඟ ඇති ඓතිහාසික සම්බන්ධතාවයෙන් පෝෂණය වූ සංචාරක උත්පාතයක් දකිමින් සිටී.

Yanaka Ginza, a neighbourhood in north-east Tokyo, is seeing a tourism boom fuelled by its historical association with cats, Japan’s most popular pet. Photograph: Justin McCurry/The Guardian

————————————————————————————————————————

නගරයේ ඊසාන දෙසින් පිහිටි යනාකා ගින්සා වෙත ඔවුන් ආකර්ෂණය වූයේ බළලුන් සමඟ ඇති ඓතිහාසික සම්බන්ධය නිසා වන අතර, ඔවුන්ගේ රූපය සාප්පු ඉදිරිපස සහ වීදි සලකුණු අලංකාර කරන අතර, අමුත්තන්ට බළලුන්ගේ හැඩැති රසකැවිලි අනුභව කළ හැකි අතර ඒ හා සමාන තේමාවක් මත පුද්ගලාරෝපිත හැන්කෝ මුද්‍රා නිර්මාණය කළ හැකිය.

ජනතාව සහ උණුසුම් කාලගුණය යනාකා ගින්සා හි ලොම් සහිත පදිංචිකරුවන් නොපෙනී තබා ඇති බවක් පෙනෙන්නට තිබුණි. ඒ වෙනුවට, අමුත්තන් “වාසනාවන්ත” කළු බළල් ශීතකරණ චුම්බක, තැපැල්පත්, චොප්ස්ටික්ස් සහ පිඟන් භාණ්ඩ මිලදී ගැනීමට සිහිවටන සාප්පු අසල නතර විය. දකුණු ජපානයේ එහයිම් ප්‍රාන්තයේ අඕෂිමා දූපතේ දේශීය කාන්තාවක් බළලුන් වට කර ඇත. ඡායාරූපය: තෝමස් පීටර්/රොයිටර්

“යනාකා හි සෑම විටම බළලුන් සිට ඇත්තේ මෙහි බෞද්ධ විහාරස්ථාන රාශියක් ඇති බැවිනි,” බළලුන් කිහිප දෙනෙකුගේ සහ නෙකෝ ඇක්ෂන් වෙළෙඳසලේ හිමිකරු යුමිකෝ යමෂිටා පවසයි. “පැරණි දිනවල ඔවුන් සැරිසැරූ අතර විවිධ නිවාසවලට පවා ගිය නමුත්, මේ දිනවල ඔවුන් අඩුවෙන් දක්නට ලැබේ. මේ වගේ උණුසුම් දවසක ගෘහස්ථව සිටීමට ඔවුන් කැමැත්තක් දක්වයි.”

නට්සුමේ සොසේකි විසින් ගෘහස්ථ බළලෙකුගේ දෘෂ්ටි කෝණයෙන් කියන ලද රටේ ප්‍රසිද්ධ නවකතාවක් වන “අයි ඇම් අ කැට්” ලියා සියවසකට වැඩි කාලයකට පසු ජපන් සාහිත්‍යයේ ගෝලීය උත්පාතය බළලා අලෙවිකරණ දක්ෂයෙකු බවට පත් කර ඇත.

හරුකි මුරකාමිගේ අධියථාර්ථවාදී නවකතාවල සහ තවත් දුසිම් ගණනක, විශේෂයෙන් හිරෝ අරිකාවාගේ “ද ට්‍රැවලින් කැට් ක්‍රොනිකල්ස්” සහ “ටකාෂි හිරයිඩ්ගේ ද ගෙස්ට් කැට්” වැනි කෘතිවල බළලුන් කැපී පෙනේ. සත්වයාට එතරම් සම්බන්ධයක් නැති හෝ කිසිදු සම්බන්ධයක් නොමැති පොත් සඳහා කවර නිර්මාණය කිරීම සඳහා ප්‍රකාශකයින් බළලුන්ගේ අලෙවිකරණ බලය පවා ගසාකෑමට ලක්ව ඇත.

මුදල් ලබා ගැනීම

සුරතල් සතුන්ට ආදරය කරන ජාතියක – ජපන් සුරතල් ආහාර සංගමය විසින් කරන ලද සමීක්ෂණයකට අනුව, ජපන් නිවාසවල 2025 දී බළලුන් මිලියන 8.8 ක් ඇති කළ අතර එය බල්ලන් මිලියන 6.8 ක් විය. සමීක්ෂණයට අනුව, බළලුන් හිමි සාමාන්‍ය පවුලක් තම මොගීගේ ජීවිත කාලය තුළ ¥1.8m ($11,300) ක් පමණ වැය කරයි. ඊසානදිග ටෝකියෝවේ අසල්වැසි ප්‍රදේශයක් වන යනාකා ගින්සා, ජපානයේ වඩාත්ම ජනප්‍රිය සුරතල් සතා වන බළලුන් සමඟ ඇති ඓතිහාසික සම්බන්ධතාවයෙන් පෝෂණය වූ සංචාරක උත්පාතයක් දකිමින් සිටී.

Cats surround a local woman on Aoshima Island in Ehime prefecture in southern Japan. Photograph: Thomas Peter/Reuters

——————————————————————————————————————————-

බළලුන් මහා ව්‍යාපාරයක් බවට පත් කරන්නේ එම භක්තියේ මට්ටමයි. “කැට්නොමික්ස්” පිළිබඳ ඔහුගේ මෑත කාලීන වාර්තාවේ, කන්සායි විශ්ව විද්‍යාලයේ මහාචාර්ය කට්සුහිරෝ මියාමොටෝ ඇස්තමේන්තු කරන්නේ සතුන් 2026 දී ජපන් ආර්ථිකයට ¥3tr ($18.8bn) ට අඩු වටිනාකමක් එකතු කරනු ඇති බවයි.

Yanaka Ginza, a neighbourhood in north-east Tokyo, is seeing a tourism boom fuelled by its historical association with cats, Japan’s most popular pet. Photograph: Justin McCurry/The Guardian

—————————————————————————————————————

බළලුන්ගේ කැෆේවල පාරිභෝගික වියදම් සහ බළලුන්ගේ ආහාර නිෂ්පාදකයින් සහ අදාළ සමාගම් අතර විකුණුම් සහ වැටුප් සමඟ ඡායාරූප පොත් වැනි අයිතම සඳහා වන ඇස්තමේන්තු ඒකාබද්ධ කරමින්, මියාමොටෝ සඳහන් කළේ ඇස්තමේන්තුව ඔසාකා හි 2025 ලෝක ප්‍රදර්ශනයේ ආර්ථික බලපෑම පරාජය කිරීමට තරමක් අඩු බවයි.

කෙසේ වෙතත්, බළලුන් තවමත් “සංසන්දනාත්මක ආර්ථික බලපෑමක් ඇති කරමින්, ජපන් ආර්ථිකයට බළලුන් කරන සැලකිය යුතු දායකත්වය පෙන්නුම් කරන” බව ඔහු තවදුරටත් පැවසීය.

ජපානයේ ඉහළ පෙළේ බළල් හිමිකරුවන්ට අධිරාජ්‍යයා සහ අධිරාජිනිය ඇතුළත් වන අතර, අගමැති සානේ ටකයිචි බල්ලන්ට වඩා බළලුන්ට කැමැත්තක් පළ කර ඇත.

සොබාදහමේ වඩාත්ම සෙන් වැනි ජීවීන්

බළලුන් නාරා යුගයේදී (710-794) චීනයේ ටැං රාජවංශයෙන් ආපසු පැමිණෙන ජපන් දූතයන් හරහා ජපානයට හඳුන්වා දී ඇති බව විශ්වාස කෙරේ. බොහෝ දෙනෙක් පන්සල් වෙත ගෙන ගිය අතර, එහිදී ඔවුන් ආගමික ග්‍රන්ථ කුසගින්නෙන් පෙළෙන මීයන්ගෙන් ආරක්ෂා කළහ – ඔවුන්ගේ මිනිස් සගයන් අතර විශේෂ, අද්භූත තත්වයක් පවා ඔවුන්ට ලබා දුන් භූමිකාවකි.ඊසානදිග ටෝකියෝවේ අසල්වැසි ප්‍රදේශයක් වන යනාකා ගින්සා, ජපානයේ වඩාත්ම ජනප්‍රිය සුරතල් සතා වන බළලුන් සමඟ ඇති ඓතිහාසික සම්බන්ධය මගින් පෝෂණය කරන ලද සංචාරක උත්පාතයක් දකිමින් සිටී.

ඡායාරූපය: ජස්ටින් මැක්කරි/ද ගාඩියන්

බළලුන් යනු ස්වභාවධර්මයේ වඩාත්ම සෙන් වැනි ජීවීන් වන අතර, හුදෙක් මනුෂ්‍යයන් මුළු ජීවිත කාලයම ලබා ගැනීමට උත්සාහ කරන සහ අසාර්ථක වන සන්සුන් හා වෙන්වීමේ ප්‍රභාවක් පහසුවෙන් ලබා ගනී.

“බළලුන් මේ මොහොතේ ජීවත් නොවේ; ඔවුන් මේ මොහොතේ ජීවත් වෙති,” ජපානයේ පදිංචි කතුවරයෙකු වන ස්ටීවන් මැන්ස්ෆීල්ඩ් පැවසීය. “අතීතයේ හෝ අනාගතයේ ජීවත් නොවන ඔවුන්ගේ මනස අපේ මනසට වඩා බොහෝ සෙයින් අවුල් සහගත විය හැකිය.”

සුනඛ පෙම්වතුන් එකඟ නොවනු ඇත, නමුත් ජපන් ජනප්‍රවාද බළලුන් සම්පූර්ණයෙන්ම කරුණාවන්ත ජීවීන් ලෙස නිරූපණය කරයි, ඔවුන්ගේ ස්වාභාවික අනුකම්පාව වාසනාවේ පෙර නිමිත්තක් විය හැකිය – මනේකි නෙකෝ හි අන්තර්ගත ගුණාංග – ඕනෑම වාසනාවක් “අල්ලා ගැනීමේ” අපේක්ෂාවෙන් උස් වූ බළලෙකුගේ ප්‍රතිමාවකි.

පෝසිලේන් ප්‍රතිමා ගෝටොකුජි ටී විසින් ආභාෂය ලබා ඇති බව සැලකේ.

(උපුටා ගැනීම -The Leader)