වෙනිසියුලාවේ නිකොලස් මධුරෝ අල්ලා ගැනීමෙන් පසු වොෂින්ටනය සහ හවානා අතර ආතතීන් උච්චතම අවස්ථාවකට ළඟා ඇති බවත්, අමෙරිකා එක්සත් ජනපදය කියුබාව “මිත්රශීලීව අත්පත් කර ගැනීමක් ” සිදු කළ හැකිව ඇත බව ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් යෝජනා කැර තිබේ.
සිකුරාදා (27) ටෙක්සාස් හි මැතිවරණ ප්රචාරක උත්සවයක් සඳහා ධවල මන්දිරයෙන් පිටත්ව යන විට ඩොනල්ඩ් ට්රම්ප් මේබව පැවසීය.
තවදුරටත් ට්රම්ප් මෙසේ ප්රකාශ කැර ඇත.
“කියුබානු රජය අප සමඟ කතා කරමින් සිටීනවා. ඔවුන් විශාල කරදරයක පැටලී සිටිනවා.”
ඔහු වැඩිදුර විස්තර ලබා නොදුන්නද, දිවයින විවෘත කිරීම පිළිබඳ සාකච්ඡාවල කොටසක් ලෙස කැරිකොම් හි කැරිබියානු නායක සමුළුවට සමගාමීව අමෙරිකා එක්සත් ජනපද නිලධාරීන් 94 හැවිරිදි රාවුල් කැස්ත්රෝගේ මුනුපුරා වන රාවුල් ගිලර්මෝ රොඩ්රිගස් කැස්ත්රෝ හමුවූ බව පුළුල් ලෙස වාර්තා වී තිබේ.
ට්රම්ප් සිකුරාදා මෙසේ පවසා ඇත.
“ඔවුන්ට මුදල් නැහැ. ඔවුන්ට දැන් කිසිවක් නැහැ. නමුත් ඔවුන් අප සමඟ කතා කරමින් සිටිනවා. සමහර විට අපට කියුබාව මිත්රශීලීව අත්පත් කර ගැනීමක් සිදු කළ හැකි.”
ජනාධිපතිවරයාගේ ප්රකාශ පැමිණෙන්නේ දෙරට අතර සබඳතා බොහෝ විට කටුක වසර 67 ක ඉතිහාසයේ ඔවුන්ගේ පහළම ස්ථානයකට ඇද වැටී ඇති බැවිනි. ජනවාරි මාසයේදී වෙනිසියුලානු ජනාධිපති නිකොලස් මධුරෝ සාර්ථකව පැහැර ගැනීමෙන් පසු අමෙරිකා එක්සත් ජනපදය කියුබාවේ අරගලකාරී පාලන තන්ත්රය මත පීඩනය දැඩි කැර තිබේ.
කැරකස් ප්රහාරයට පෙර, එක්සත් ජනපද නිලධාරීන් මධුරෝගේ නියෝජ්ය, දැන් වෙනිසියුලාවේ වැඩබලන ජනාධිපති ඩෙල්සි රොඩ්රිගස්ගෙන් සහයෝගීතාවය පිළිබඳ පොරොන්දුවක් ලබා ගත් අතර, ඔහු රටේ සැලකිය යුතු තෙල් සංචිත විදේශීය සමාගම් සඳහා විවෘත කරන බවට පොරොන්දු වී තිබේ.
වොෂින්ටනයේ පීඩනය නීතිපති තාරෙක් විලියම් සාබ් ඉවත් වීමට ද හේතු වූ අතර, වෙනිසියුලාව කියුබාවට තෙල් අපනයනය කපා හැරීමට පොළඹවන ලදී. අමෙරිකා එක්සත් ජනපදය දිවයිනට තෙල් අවහිරයක් පනවා ඇති අතර, දිවයිනේ දැනටමත් අවදානම් සහිත ආර්ථිකයේ ඉතිරිව තිබූ දේ ගෙල සිර කැර ඇත.
ට්රම්ප් මෙසේ පවසා ඇත. “මම කුඩා කාලයේ සිටම කියුබාව ගැන අසා ඇත්තෙමි. නමුත් ඔවුන් විශාල කරදරයක සිටී.”
අමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ සිටින විශාල කියුබානු පිටුවහල් ප්රජාව ගැන සඳහන් කරමින්, දිවයින අත්පත් කර ගැනීම ඔවුන්ට “හොඳ දෙයක් , ඉතා ධනාත්මක විය හැකි” බව ඔහු යෝජනා කෙළේය. “ඔබ දන්නවා, කියුබාවට ආපසු යෑමට කැමති අය අප සතුව මෙහි ජීවත් වන අතර, සිදුවෙමින් පවතින දේ ගැන ඔවුන් ඉතා සතුටු වෙති.”
ට්රම්ප්ගේ අත්පත් කර ගැනීමේ භාෂාව ඉතිහාසය පුනරාවර්තනය වන බවට කියුබානුවන් අතර කනස්සල්ලට හේතු වනු ඇත. කියුබානු ආර්ථිකයේ එක්සත් ජනපද මූල්ය ආධිපත්යය ෆිදෙල් කැස්ත්රෝගේ 1959 විප්ලවයේ ප්රධාන ධාවකයන්ගෙන් එකකි.
ඔහුගේ ප්රකාශය පෙර ප්රසිද්ධ ප්රකාශවලින් විස්මිත ලෙස ඉවත් වීමක් සනිටුහන් කෙළේය. කියුබානු ජනාධිපති මිගෙල් ඩියාස්-කැනල් මීට පෙර පවසා ඇත්තේ තම ආණ්ඩුව කතා කිරීමට කැමැත්තෙන් සිටියත්, සාකච්ඡාවලට කියුබාවේ අභ්යන්තර කටයුතු සම්බන්ධ කළ නොහැකි බවත්, “අපගේ ස්වෛරීභාවය, අපගේ ස්වාධීනත්වය සහ අපගේ ස්වයං නිර්ණයට ගරු කරමින් සමාන තත්වයකින්” පැමිණිය යුතු බවත්ය.
“කියුබාවේ බර්ලින් තාප්පය කඩා වැටීමේ මොහොත ආසන්නයි,” 2001 දී ඔහු හැර ගිය දූපතේ පවුලක් සිටින බාත් විශ්වවිද්යාලයේ ඉතිහාස මහාචාර්ය මැනුවෙල් බාර්සියා පැවසීය. “[එක්සත් ජනපද රාජ්ය ලේකම්] මාර්කෝ රුබියෝ ඉතා ආකර්ෂණීය පියවරක් සැලසුම් කර ඇති බව පෙනේ.”
ෆිදෙල් කැස්ත්රෝ විසින් පිහිටුවන ලද දිවයිනේ කොමියුනිස්ට් රජය පෙරලා දැමීමට සිහින මැවූ මියාමි හි සංකේන්ද්රණය වී ඇති කියුබානු පිටුවහල් කරුවන්ගේ මැතිවරණ සහාය ට්රම්ප් දිගු කලක් තිස්සේ අපේක්ෂා කැර ඇත.
දිවයිනේ ව්යාපාර කිරීමට කැමති සමාගම් සඳහා නීතිඥයෙකු ලෙස ක්රියා කරන පිටුවහල් ප්රජාවේ ප්රමුඛ චරිතයක් වන පෙඩ්රෝ ෆ්රෙයර් පැවසුවේ ට්රම්ප්ගේ භාෂාවෙන් වෙනිසියුලාවේ ගිවිසුමට සමාන ගිවිසුමක් ක්රියාත්මක වෙමින් පවතින බවත්, එහිදී පාලන තන්ත්රයේ ප්රමුඛ පුද්ගලයන් බොහෝ දෙනෙකුට ක්රියාත්මක විය හැකි බවත්ය.
“මෙය ව්යාපාරික පාරිභාෂිතයේ වාක්ය ඛණ්ඩනය කර ඇත. රුබියෝගේ මෑත කාලීන අදහස් සමඟ ඔබ එය කියවන විට, එය අමෙරිකා එක්සත් ජනපදයේ අනුග්රහය යටතේ දේශපාලන විවෘත කිරීම්වලට වඩා ආර්ථිකය විවෘත කිරීම් වෙත යොමු කරයි,” ෆ්රෙයර් පැවසීය.
මියාමි හි එය ඉතා නරක ලෙස පහත වැටිය හැකිය. වොෂින්ටනයේ අමෙරිකානු විශ්වවිද්යාලයේ රජයේ මහාචාර්ය විලියම් ලියෝග්රැන්ඩ් විශ්වාස කරන්නේ ධවල මන්දිරය කියුබානු අමෙරිකානුවන් රැගෙන ඒම කෙරෙහි අවධානය යොමු කර ඇති බවයි. හවානා හි එක්සත් ජනපද භාරකාර මයික් හැමර් විසින් දැනට සිදු කරනු ලබන ජාත්යන්තර සංචාරයක් ඔහු පෙන්වා දුන්නේය.
“හැමර් කියුබානු රජයේ අමෙරිකා එක්සත් ජනපද නියෝජිතයා ලෙස නොව ඩයස්පෝරාවේ තානාපති ලෙස ක්රියා කරයි,” ලියෝග්රැන්ඩ් පැවසීය. “මියාමි සහ මැඩ්රිඩ් වෙත ගමන් කිරීමෙන්, ඔහු පිටුවහල්ව සිටින කියුබානුවන්ට සවන් දෙන බවක් දැනේ, එබැවින් ට්රම්ප් කියුබාව සමඟ ගිවිසුමක් ඇති කර ගැනීමට සමත් වුවහොත් ඔවුන් එක්සත් ජනපද ප්රතිපත්තියේ වෙනසක් පිළිගැනීමට වැඩි ඉඩක් ඇත.”
ට්රම්ප්ගේ අදහස් පැමිණෙන්නේ ෆ්ලොරිඩාවේ සිට දැඩි ලෙස සන්නද්ධ පිටුවහල් කරන ලද පිරිසක් දිවයිනේ උතුරු වෙරළ තීරයට ආයුධවලින් පිරුණු වේග බෝට්ටුවක් ගොඩබෑමට උත්සාහ කරමින් මුහුදේ වෙඩි හුවමාරුවක් ඇති කර හතර දෙනෙකු මිය ගොස් හත් දෙනෙකු තුවාල ලැබූ බවට පෙනෙන්නට තිබූ සිදුවීමෙන් දින කිහිපයකට පසුවය.
(ද ගාඩියන් – ඇසුරෙන් )
