මතභේදාත්මක ටෙන්ඩරය යටතේ ආනයනය කරන ලද ගල් අඟුර වල ගුණාත්මකභාවය පිළිබඳ ගැටලුව උත්සන්න වීමත් සමඟ ශ්‍රී ලංකාව දැඩි බලශක්ති අර්බුදයකට ගමන් කරමින් සිටින  බව විශේෂඥයෝ  පෙන්වා දෙති.

ඔවුන් අනතුරු අඟවන්නේ , ලබන අප්‍රේල් මාසයට පෙර අවශ්‍ය සැපයුම් ලබා ගැනීමට රටට නොහැකියාවක් පවතින බවයි.

ගුණාත්මක ගැටලු සහ ආනයන ප්‍රමාදයන් –

ගල් අඟුරු නැව්ගත කිරීම් සම්බන්ධයෙන් ඇති ගැටලුකාරී තත්ත්වය නිසා අප්‍රේල් මාසයට පෙර සම්පූර්ණ වාර්ෂික අවශ්‍යතාවය ආනයනය කිරීමට දැනටමත් නොහැකි වී ඇති බව විදුලිබල අංශයේ විශේෂඥයින් පවසති. සැපයුම් සුරක්ෂිත නොකළහොත්, රට බරපතළ බලශක්ති හිඟයකට මුහුණ දෙනු ඇත.

මෝසම් වැසි ආරම්භ වීමට පෙර මාර්තු මැද භාගය වන විට ගල් අඟුරු මිලදී ගැනීම් අවසන් කළ යුතු බව විශේෂඥයින් සඳහන් කරයි. අප්‍රේල් සිට සැප්තැම්බර් දක්වා රළු මුහුද ගොඩබෑම වළක්වයි. විදුලිබල උත්පාදනය සඳහා ශ්‍රී ලංකාවට ගල් අඟුරු මෙට්‍රික් ටොන් 60,000 ක් අවශ්‍ය වන අතර, ඒවා අවම වශයෙන් නැව් 38 කින් ප්‍රවාහනය කෙරේ. මේ වන විට නැව් තුනක් පමණක් පැමිණ තිබේ.

නොරොච්චෝලේ හි ලක්විජය බලාගාර රසායනාගාරය තහවුරු කැර ඇත්තේ ටෙන්ඩර් යටතේ ලැබුණු තුන්වැනි කණ්ඩායම ද ප්‍රමිතියෙන් තොර බවයි. තවත් ගල් අඟුරු නැව් තුනක් ප්‍රාන්තයට ළඟා වෙමින් පවතින බව  සඳහන්  වෙයි.

ලක්විජය සමාගමෙන් ඉංජිනේරුවන්ගේ සටහන් –

ජනවාරි 21 වැනි දින, තුන්වැනි නැව්ගත කිරීමේ කොටසක් විදුලිබල උත්පාදනය සඳහා භාවිතා කරන ලදී. මෙගාවොට් 300 වෙනුවට මෙගාවොට් 240 ක් පමණ නිෂ්පාදනය කරන ලදී. අඩු වූ නිෂ්පාදනයට හේතුව ගල් අඟුරු ගුණාත්මකභාවය බව ලක්විජය සමාගමේ ඉංජිනේරුවන් වාර්තා කළහ.

ශ්‍රී ලංකාවේ විදුලි පරිභෝජනයෙන් තුනෙන් එකක් ලක්විජය ගල් අඟුරු බලාගාරයෙන් සපයනු ලැබේ. එහි ජනක යන්ත්‍ර තුනෙන් නිෂ්පාදනය අඩු කිරීම දැඩි අර්බුදයකට තුඩු දී ඇත.

කෙසේ වෙතත්, රසායනාගාර පරීක්ෂණ වාර්තා ප්‍රකාශයට පත් කිරීම අත්හිටුවා ඇති අතර, ඒවා ලංකා විදුලිබල මණ්ඩල නිලධාරීන්ට නිකුත් කැර නොමැත. මේ අතර, ප්‍රමිතියෙන් තොර ගල් අඟුරු ආනයනය කළ බවට චෝදනා එල්ල වී ඇති සමාගමෙන් තවත් නැව් තුනක් දින දෙකක් ඇතුළත පැමිණීමට නියමිතය.

ලංකා ගල් අඟුරු සමාගමේ ප්‍රතිචාරය-

විසඳුමක් ලෙස, ලංකා ගල් අඟුරු සමාගම පියවර දෙකක් පිළිබඳව තීරණය කැර ඇත. සැපයුම්කරුවන් සමඟ සාකච්ඡා කිරීමේදී නැව්ගත කිරීමට පෙර ගල් අඟුරු සාම්පල පරීක්ෂා කිරීම සහ හදිසි මිලදී ගැනීම් කෙරෙහි අවධානය යොමු කිරීම.

දකුණු අප්‍රිකාවෙන් ගල් අඟුරු ආනයනය කිරීමේ ටෙන්ඩරය ඉන්දියානු සමාගමකට ප්‍රදානය කරන ලද අතර, එහි සැපයුම්වල ගුණාත්මකභාවය සම්බන්ධයෙන් මාස ගණනාවක් තිස්සේ දැඩි විවේචනවලට මුහුණ දී තිබේ. මෑත සතිවලදී, විවේචන තීව්‍ර වී ඇත.

ලක්විජය රසායනාගාරය ගල් අඟුරු ප්‍රමිතියෙන් තොර බව තහවුරු කිරීමෙන් පසුව, සැපයුම්කරු සොයා ගැනීම් ප්‍රතික්ෂේප කළේය. ඉන්දියාවේ ප්‍රධාන රසායනාගාරයක සිදු කරන ලද පරීක්ෂණවලින් ද ගල් අඟුරු ප්‍රමිතියෙන් අඩු බව තහවුරු විය.

දඩ නියම කරන ලදී –

ශ්‍රී ලංකා රජය දැනටමත් පළමු නෞකාවට  අමෙරිකානු ඩොලර් මිලියන 2 ක දඩයක් නියම කැර ඇත. පසුව නැව්ගත කිරීම් දෙක සම්බන්ධයෙන් තවමත් නිවේදනයක් නිකුත් කැර නොමැත.

විදුලිබල උත්පාදනය සඳහා ගල් අඟුරු ආනයනය කිරීම සඳහා පෙබරවාරි මාසයේදී ටෙන්ඩරයක් කැඳවනු ලැබුවද, එය ජූලි දක්වා ප්‍රමාද විය. ටෙන්ඩරය දිනාගත් සමාගම මෙම කාලය තුළ ලියාපදිංචි වූ බවට චෝදනා මතු වී තිබේ.

ප්‍රමාදය තවත් සැකයන් මතු කැර ඇති අතර, බොහෝ පාර්ශ්වයන් සමාගමේ වෙළෙඳ අත්දැකීම් ප්‍රශ්න කරන අතර ටෙන්ඩර් ක්‍රියාවලිය සැක කරති.